1396/08/29
شهرستان مسجد سلیمان
معرفی شهرستان مسجد سلیمان
 
مسجد سلیمان با مساحت 5882 کیلومتر مربع بین 48 درجه و 55 دقیقه تا 49 درجه و 53 دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ و بین 31 درجه و 42 دقیقه تا 32 درجه و 37 دقیقه عرض شمالی از خط استوا در حاشیه شرقی استان خوزستان واقع گردیده است.
 
نام ابتدائی مسجد سلیمان پارسوماش بوده است و پس از آن بنام انشان محل حکومت چیش پیش اول هخامنشی خواهند شد. شهر پارسوماش یا مسجد سلیمان کنونی در مزان حیات خود از لحاظ مذهبی نیز اهمیت فراوانی یافته و آتشکده ای در آن ایجاد گشت و همچنانکه یاقوت حومی اعتقاد دارد آتش آن تا دوران خلافت هارون الرشید و پس از اسلام روشن بوده است. در دوران قرون وسطی سرزمین مسجد سلیمان تلغر نامیده می شد. تلغر نام سرزمینی بود که از کنار رود کارون تا زمینهای شرقی چشمه نفت امتداد داشت. علت تغییر نام شهر به مسجد سلیمان را گروهی جهت جلوگیری از تخریب آن توسط اعراب می دانند و گروهی متعقدند در این محل عبادتگاهی وجود داشت که به دستور حضرت سلیمان بنا شده بود.
 
شکل گیری و پیدایش مسجد سلیمان کنونی را می بایستی از زمان کشف اولین چاه نفت ایران یعنی چاه شماره یک نفتون که در سال 1908 میلادی به نفت رسید دانست. با کشف نفت و استخراج و صدور آن مسجد سلیمان حیات جدید خویش را آغاز نمود.
 
شهرستان مسجد سلیمان بدلیل موقعیت اقلیمی و وجود مراتع سرسبز در دامنه کوهها، همه ساله پذیرای تعداد کثیری از جمعیت عشایر کوچرو است.
 
در سطح منطقه رود کارون جاری است که بر روی آن سد شهید عباسپور احداث گشته و جهت تامین انرژی نیروگاه آبی شهید عباسپور مورد استفاده قرار می گیرد که قدرت آن هزار مگاوات بوده و از جمله نیروگاههای مهم کشور محسوب می گردد. علاوه بر کارون، رودخانه های فصلی دیگری همچون شور، تمبی، چم آسیاب چند رود فصلی کوچک دیگر نیز در محدوده شهرستان جریان دارند که بعلت شوری قابل استفاده نیستند.
 
از سال 1354 که فعالیت شرکت نفت رو به کاهض نهاد اقتصاد وابسته منطقه به صنعت نفت دچار رکود اقتصادی و بحران گردید.
 
به دلیل وجود اختلاف ارتفاع بین رودخانه کارون و اراضی کشاورزی، کشت در شهرستان مسجد سلیمان عمدتاً بصورت دیم است و کشاورزی بدلیل محدودیت منابع آب و خاک از رونق چندانی برخورداد نیست و بالعکس دامپروری و دامداری رونق و اهمیت فراوانی دارند.
 
معادن گچ، آهک، سنگ لاشه و نمک از جلمه منابع موجود جهت فعالیتهای اقتصادی جدید محسوب می گردند.
 
مهمترین آثار تاریخی مسجد سلیمان عبارتند از: صفه سر مسجد که آنرا به حضرت سلیمان نسبت می دهند و مجموعه ایست از سکوهای عظیم سنگی با طبقات متوالی که بوسیله پلکان به یکدیگر مرتبط می گردند. تپه باستانی گلگیر که آن را به هزاره دوم تا سوم قبل از میلاد نسبت می دهند. تپه برد نشانده که در آن مسکوکات و سفال کشف گردیده است و به سکوهای سر مسجد شبیه است. تپه باستانی لالی که آثاری با خط سومری در آن یافت شده و به هزاره سوم قبل از میلاد مربوط می گردد و آثاری مانند تپه باستانی گلکه زمین، امامزاده هفت شهیدان، قلعه لوت اندیکا و قعله کهیش.
 
 
ماخذ و منابع:
 
1)             افشار سیستانی، ایرج، نگاهی به خوزستان، نشر بلور، چاپ دوم، پائیز 1369
2)             اقتداری، احمد، خوزستان، کهگیلویه و ممسنی، سلسله انتشارات انجمن آثار ملی، شماره 149، تهران 1369
3)             سازمان برنامه و بودجه استان خوزستان، آمارنامه استان خوزستان، سال 1368، 1369، 1370 و 1371
4)             سازمان برنامه و بودجه استان خوزستان، خوزستان در یک نگاه، بهمن 1370
5)             وزارت کشور، گزارش توجیهی اجرای قانون تعاریف و تقسیمات کشوری استان خوزستان
 
 
دسترسی سریع